AYİM Yeniden Evlenme Olasılığı Hesaplama Robotu

AYİM (Askeri Yüksek İdare Mahkemesi) tablosu, destekten yoksun kalma tazminatı hesaplarında dul kalan eşin yeniden evlenme olasılığını belirlemek için kullanılan en yaygın istatistiksel veridir. Vefat eden eşinden dolayı destek tazminatı alan kişinin, ileride yeni bir evlilik yaparak "yeniden desteğe kavuşacağı" varsayımı hukuken kabul edilir. Bu nedenle, Trafik Kazası Destekten Yoksun Kalma ve İş Kazası davalarında, hesaplanan toplam tazminat bedelinden bu tablo oranında indirim yapılır. Daha kapsamlı bilgi için AYİM Tablosu Analizi makalemizi okuyabilirsiniz.

Tabloda görülen yüzdelik oranlar "çocuksuz" eşler için varsayılmıştır. Yargıtay kararlarına ve hayatın olağan akışına göre, çocuk sahibi olan dul bir eşin evlenme olasılığı daha düşüktür. Bu sebeple kaza tarihinde 18 yaşından küçük olan her bir çocuk için, tablodaki orandan %5 indirim (tenzil) yapılır. Örneğin; 25 yaşında 2 çocuğu olan bir kadının %40 olan evlenme ihtimali, 2x%5 = %10 düşülerek %30 olarak hesaplamaya yansıtılır.

Tarihsel olarak AYİM tabloları genellikle dul kadınlar baz alınarak üretilmişti. Ancak güncel içtihatlarda erkekler için de evlenme olasılığı hesaplanırken TÜİK verileri baz alınır. Resmi istatistiklere göre erkeklerin yeniden evlenme oranları kadınlardan çok daha yüksek olduğu için, tablodaki erkek oranları (%90'lara varan seviyelerde) daha yüksek belirlenmiştir.

Yeniden evlenme olasılığı, aktüerya hesaplamalarındaki zincirin sadece bir halkasıdır. Kusursuz bir bilirkişi raporu hazırlamak için evlenme indiriminden önce mağdurun ve destekçinin gerçek yaşam sürelerinin tespit edilmesi gerekir. Bu noktada Yargıtay'ın kabul ettiği standart olan TRH-2010 Bakiye Ömür Tablosu kullanılır. Yaşam süreleri belirlendikten ve destek payları ayrıldıktan sonra Aktüeryal İskonto ve Peşin Değer formülleri uygulanır ve en son aşamada AYİM tablosuna göre evlenme indirimi yapılarak net tazminat bulunur.