Dul Eşin Yeniden Evlenme İhtimali (AYİM Tablosu) ve Tazminata Etkisi
Ölümlü kazalardan (trafik veya iş kazası) sonra, vefat edenin eşi ve çocukları için Destekten Yoksun Kalma Tazminatı hesaplanırken, sağ kalan eşin (dul eşin) gelecekte yeni bir evlilik yapma ihtimali göz önünde bulundurulur.
Türk Borçlar Kanunu ve Yargıtay içtihatları gereği, sağ kalan eşin yeniden evlenmesi durumunda "destek ihtiyacı" teorik olarak ortadan kalkacağı veya yeni eş tarafından karşılanacağı için, ödenecek tazminattan belirli bir oranda indirim (kesinti) yapılır. Bu indirimin oranını belirleyen en temel hukuki veri kaynağı ise AYİM (Askeri Yüksek İdare Mahkemesi) Tablosu'dur.
Hızlı Sorgulama: Kendi dosyanızdaki müvekkilinizin (veya sizin) yeniden evlenme ihtimali indirim oranını kaza tarihindeki yaş ve cinsiyet durumuna göre saniyeler içinde öğrenmek için Yeniden Evlenme İhtimali Hesaplama Aracımızı kullanabilirsiniz.
İçindekiler
- AYİM Tablosu Nedir ve Hangi Kriterlere Bakar?
- AYİM Veri Tablosu (Resmi Oranlar)
- Yeniden Evlenme İhtimali İndirimi Nasıl Hesaplanır?
- Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
AYİM Tablosu Nedir ve Hangi Kriterlere Bakar?
AYİM (Askeri Yüksek İdare Mahkemesi) tarafından geliştirilen ve sivil yargıda da (Yargıtay tarafından) yerleşik olarak kabul gören bu tablo, dul kalan eşin yeniden evlenme şansını istatistiksel bir yüzde (%) olarak belirler.
Tablo, bu ihtimali belirlerken iki temel faktörü dikkate alır:
- Dul Eşin Cinsiyeti: İstatistiksel verilere göre dul erkeklerin yeniden evlenme ihtimali, dul kadınlara oranla sosyal ve kültürel sebeplerle daha yüksek kabul edilmiştir.
- Kaza/Vefat Tarihindeki Yaşı: Yaş ilerledikçe, her iki cinsiyet için de yeniden evlenme ihtimali kademeli olarak düşmektedir.
AYİM Veri Tablosu (Resmi Oranlar)
Yargıtay kararlarında ve aktüerya bilirkişi raporlarında standart olarak kullanılan AYİM tablosu yaş ve cinsiyet bazlı resmi indirim oranları şu şekildedir:
| Yaş Aralığı | Kadın (%) | Erkek (%) |
|---|---|---|
| 17 - 20 Yaş | % 52 | % 90 |
| 21 - 25 Yaş | % 40 | % 70 |
| 26 - 30 Yaş | % 27 | % 48 |
| 31 - 35 Yaş | % 17 | % 30 |
| 36 - 40 Yaş | % 9 | % 15 |
| 41 - 50 Yaş | % 2 | % 4 |
| 51 - 55 Yaş | % 1 | % 2 |
| 56 Yaş ve Üzeri | % 0 | % 0 |
Tablodan da görüleceği üzere, 56 yaş ve üzerindeki dul eşler için (hem kadın hem erkek) yeniden evlenme ihtimali %0 kabul edilir ve destek tazminatından bu yönde herhangi bir indirim yapılmaz.
Yeniden Evlenme İhtimali İndirimi Nasıl Hesaplanır?
Tazminat hesaplaması, Bakiye Ömür (Yaşam Süresi) tespit edildikten ve geleceğe dönük zararlar Aktüeryal Peşin Değer (İskonto) formülleriyle bugüne indirgendikten sonra yapılır. İndirim, eşin kendi brüt payı üzerinden şu formülle gerçekleştirilir:
Eşin Net Tazminatı = (Eşin İskontolu Brüt Destek Payı) - (Brüt Pay x AYİM Yeniden Evlenme %'si)
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Dava devam ederken eş gerçekten yeniden evlenirse ne olur?
Tazminat davalarında yeniden evlenme "ihtimali", eşin bekar kalmaya devam ettiği süreler için geçerlidir. Eğer dava (veya tahkim süreci) devam ederken sağ kalan eş resmi olarak yeni bir evlilik yaparsa, artık ihtimalden söz edilemez. Destek ihtiyacı yeni evlilik tarihi itibarıyla fiilen sona ermiş kabul edilir ve sadece kaza tarihi ile yeni evlilik tarihi arasındaki süre için tazminat hesaplanır.
Yeniden evlenme indirimi çocukların tazminatından da kesilir mi?
Hayır, kesinlikle kesilmez. AYİM tablosundaki indirim oranları sadece eşin (dul kalan kişinin) kendi tazminat payına uygulanır. Eşin tazminatından kesilen bu miktar, çocukların veya diğer destek görenlerin payına da eklenmez; doğrudan sigorta şirketinin veya sorumlunun ödeyeceği toplam tutardan düşülür.
Kaza tarihinde imam nikahlı veya nişanlı olanlar için durum nedir?
Türk Hukuku'nda destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilmek için kaza tarihinde resmi nikahlı eş olmak şarttır. Eğer resmi nikah yoksa, ancak eylemli (fiili) bir destek durumu ispatlanabiliyorsa tazminat talep edilebilir, ancak AYİM tablosu uygulamaları resmi evlilik birlikteliği varsayımları üzerine kuruludur.
Aktüerya Süreçlerinizi Otomatize Edin: Hesaplamalar sırasında TRH-2010 Yaşam Tablosundan doğru yaşı tespit etmek, AYİM tablosundan doğru yüzdeyi bulmak ve İş Kazası Destekten Yoksun Kalma Tazminatı modülleriyle birleştirmek uzmanlık gerektiren bir süreçtir. Tüm bu işlemleri hata payı olmadan gerçekleştirmek için sistemimizi güvenle kullanabilirsiniz.