İhbar Tazminatı ve İhbar Süresi Rehberi
İş Kanunu m.17 bildirim süreleri, giydirilmiş brüt ücret, gelir vergisi ve damga vergisi kesintileri birlikte değerlendirilerek ön hesaplama yapılır.
İş Kanunu Madde 17 · Kıdem tavanı uygulanmaz · Vergi oranı dosyaya göre değişebilir
6 aydan az çalışan işçi için ihbar hesabında en kritik nokta hizmet süresinin ilk kademede kalıp kalmadığıdır. Kanuni bildirim süresi 2 hafta olduğu için araç bu variantta 14 günlük brüt ihbar tutarını ve girilen vergi oranlarına göre tahmini net sonucu gösterir.
Bu sayfa özellikle kısa süreli çalışma, deneme süresi sonrası fesih, aynı gün çıkış, haber vermeden ayrılma ve 6 ay sınırına yakın hizmetlerde doğru kademeyi okumaya odaklanır.
1. Genel Tanım ve Hukuki Kavramlar
6 aydan az ihbar tazminatı, belirsiz süreli iş sözleşmesinin bildirim süresine uyulmadan sona erdirildiği hallerde gündeme gelir. Taraflardan hangisi bildirim yükümlülüğüne uymadıysa, şartları oluştuğunda diğer tarafa 14 günlük ücret tutarında ihbar tazminatı ödemesi gerekebilir.
| Kontrol Başlığı | 6 Aydan Az Çalışmada Anlamı | Hesaba Etkisi |
|---|---|---|
| Hizmet süresi | 6 ay sınırının altında kalmalıdır | İhbar günü 14 gün olur |
| Sözleşme türü | Belirsiz süreli sözleşmelerde tipik olarak uygulanır | Belirli süreli sözleşmede ayrıca değerlendirme gerekir |
| Deneme kaydı | Geçerli deneme süresi içinde fesih varsa ihbar doğmayabilir | Araç sonucu hukuki sonuçla aynı olmayabilir |
| Fesih nedeni | Haklı neden varsa bildirim süresi aranmayabilir | İhbar tazminatı reddedilebilir |
| Ücret tabanı | Giydirilmiş aylık brüt ücret kullanılmalıdır | Yan haklar sonucu artırabilir |
| Örnek Bilgi | Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| Hizmet süresi | 5 ay | 6 aydan az kademe |
| Aylık giydirilmiş brüt ücret | 30.000 TL | Maaş ve düzenli yan hak toplamı |
| Günlük brüt ücret | 1.000 TL | 30.000 TL / 30 |
| İhbar günü | 14 gün | 2 haftalık bildirim süresi |
| Brüt ihbar tazminatı | 14.000 TL | 1.000 TL x 14 |
2. Hukuki Değerlendirme ve Kritik Parametreler
Bu kademe kısa çalışma süresine sahip işçiler için görünse de uyuşmazlıkların önemli kısmı deneme süresi ve hizmet süresi hesabında çıkar. İşçi 6 ayı doldurmadan çıkarılmış olabilir; ancak sözleşmede geçerli deneme süresi bulunuyorsa, fesih bu süre içinde yapılmışsa veya haklı neden ileri sürülüyorsa ihbar tazminatı otomatik kabul edilmez.
| Fesih Durumu | 14 Günlük İhbar Gündeme Gelir mi? | Not |
|---|---|---|
| İşveren aynı gün çıkış verdi | Gündeme gelebilir | Haklı neden yoksa işçi lehine talep oluşabilir |
| İşçi haber vermeden ayrıldı | Gündeme gelebilir | Haklı istifa yoksa işveren talep edebilir |
| Deneme süresi içinde fesih | Çoğu durumda doğmayabilir | Deneme kaydının geçerliliği incelenir |
| Haklı nedenle derhal fesih | Genellikle doğmaz | Haklı nedenin ispatı önemlidir |
| Bildirim yapıldı ve 14 gün çalışıldı | Doğmayabilir | Bildirim süresi usulüne uygun kullandırılmış olur |
Araç, hukuki şartların oluştuğunu varsayarak matematiksel tutarı hesaplar. Fesih bildiriminin içeriği, tutanaklar, iş sözleşmesi ve bordro kayıtları hesap sonucundan ayrı değerlendirilmelidir.
3. Teknik Analiz ve İşleyiş Mantığı
30.000 TL giydirilmiş brüt ücret ve 5 aylık çalışma varsayımında günlük brüt ücret 1.000 TL olur. 14 günlük ihbar süresiyle brüt ihbar tazminatı 14.000 TL olarak hesaplanır. Net sonuç, kullanıcının araçta girdiği gelir vergisi oranı ve damga vergisi oranına göre değişir.
| Hesap Adımı | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| Günlük brüt ücret | 30.000 TL / 30 | 1.000 TL |
| Brüt ihbar | 1.000 TL x 14 gün | 14.000 TL |
| Gelir vergisi varsayımı | 14.000 TL x %15 | 2.100 TL |
| Damga vergisi varsayımı | 14.000 TL x binde 7,59 | 106,26 TL |
| Tahmini net | 14.000 TL - 2.100 TL - 106,26 TL | 11.793,74 TL |
| Kesinti | İhbar Tazminatında Durum | Kullanıcıya Not |
|---|---|---|
| Gelir vergisi | Uygulanır | Oran kümülatif matraha göre değişebilir |
| Damga vergisi | Uygulanır | Araçtaki binde oran kullanıcı tarafından değiştirilebilir |
| SGK primi | Genellikle uygulanmaz | İhbar tazminatı için net hesaba dahil edilmez |
| İşsizlik sigortası primi | Genellikle uygulanmaz | Brüt net farkını gelir vergisi ve damga vergisi belirler |
4. Bilirkişi Raporlarında Kullanım Örneği
Bilirkişi incelemesinde 6 ay sınırı yalnızca ay adıyla değil, işe giriş ve fesih tarihleriyle kontrol edilir. Özellikle 5 ay 29 gün, 6 ay 1 gün gibi eşik durumlarında SGK hizmet dökümü, iş sözleşmesi, fesih bildirimi ve son bordro birlikte okunmalıdır.
| İncelenen Belge | Neden Önemli? | Olası Sonuç |
|---|---|---|
| İşe giriş bildirgesi | Hizmet başlangıcını gösterir | İhbar kademesi değişebilir |
| Fesih bildirimi | Çıkış tarihi ve fesih nedeni görülür | Haklı neden iddiası kontrol edilir |
| İş sözleşmesi | Deneme süresi kaydı anlaşılır | İhbar doğup doğmadığı tartışılır |
| Bordro ve banka kaydı | Ücret ve yan haklar belirlenir | Giydirilmiş ücret hesaplanır |
| Yemek, yol, prim kayıtları | Düzenli menfaatler tespit edilir | Brüt taban artabilir |
5. Neden Önemli? (Hata ve Sonuçları)
6 aydan az çalışma süresinde tutar diğer kademelere göre daha düşük görünse de kısa süreli işlerde hesap hatası sık yapılır. Birkaç günlük hizmet farkı, deneme süresi kaydı veya yanlış ücret tabanı sonucu tamamen değiştirebilir.
| Sık Hata | Neden Sorun Olur? | Doğru Kontrol |
|---|---|---|
| Hizmet süresini yuvarlamak | 6 ay sınırı yanlış değerlendirilebilir | Tarihleri gün bazında girin |
| Net maaşı brüt ücret gibi yazmak | Brüt ihbar eksik veya hatalı çıkar | Giydirilmiş aylık brüt ücreti kullanın |
| Deneme süresini yok saymak | Doğmayan bir ihbar tutarı talep edilebilir | Sözleşmedeki deneme maddesini kontrol edin |
| Yemek ve yol yardımlarını dışarıda bırakmak | Hesap tabanı düşük kalır | Düzenli yan hakları brüte çevirin |
| SGK kesintisi eklemek | Tahmini net hatalı azalır | Gelir vergisi ve damga vergisine odaklanın |
6. Detaylı Kullanım Senaryoları
| Senaryo | Hizmet Süresi | Değerlendirme | Hesapta Dikkat |
|---|---|---|---|
| İşveren haklı neden göstermeden aynı gün feshetti | 4 ay | İşçi lehine 14 günlük ihbar gündeme gelebilir | Giydirilmiş brüt ücret girilmeli |
| İşçi bildirimsiz ayrıldı | 5 ay | İşveren 14 günlük ihbar talep edebilir | Haklı istifa iddiası incelenmeli |
| Deneme süresi içinde çıkış yapıldı | 40 gün | İhbar doğmayabilir | Deneme kaydı yazılı ve geçerli olmalı |
| Fesih tarihi 6 aya çok yakın | 5 ay 28 gün | Hala 14 günlük kademe olabilir | İşe giriş ve çıkış tarihi dikkatle girilmeli |
| 6 ay sınırı geçilmiş | 6 ay 2 gün | Bir üst kademe tartışılabilir | Bu variant yerine 6 ay - 1,5 yıl kademesi kullanılmalı |
| Aylık Giydirilmiş Brüt Ücret | Günlük Brüt Ücret | 14 Günlük Brüt İhbar | %15 Gelir Vergisi ve Binde 7,59 Damga Vergisiyle Yaklaşık Net |
|---|---|---|---|
| 25.000 TL | 833,33 TL | 11.666,62 TL | 9.828 TL |
| 30.000 TL | 1.000 TL | 14.000 TL | 11.794 TL |
| 40.000 TL | 1.333,33 TL | 18.666,62 TL | 15.725 TL |
| 50.000 TL | 1.666,67 TL | 23.333,38 TL | 19.656 TL |
7. Hesaplama Mantığı (Adım Adım)
- İşe giriş ve fesih tarihleriyle toplam hizmet süresi bulunur.
- Hizmet süresi 6 aydan az ise ihbar günü 14 gün olarak dikkate alınır.
- Giydirilmiş aylık brüt ücret 30 sayısına bölünerek günlük brüt ücret hesaplanır.
- Günlük brüt ücret 14 gün ile çarpılarak brüt ihbar tazminatı bulunur.
- Gelir vergisi ve damga vergisi düşülerek tahmini net ihbar tazminatı gösterilir.
Brüt İhbar Tazminatı = Günlük Brüt Ücret x 14 Gün
Tahmini Net Tutar = Brüt İhbar Tazminatı - Gelir Vergisi - Damga Vergisi
| Araca Girilecek Alan | Nasıl Doldurulur? | Uyarı |
|---|---|---|
| Hizmet süresi | İşe giriş ve fesih tarihiyle uyumlu gün sayısı girilir | 6 ay sınırı için gün hesabı önemlidir |
| Brüt ücret | Aylık giydirilmiş brüt ücret yazılır | Net ücret yazılmamalıdır |
| Gelir vergisi oranı | Kümülatif matraha uygun oran seçilir | Araç oranı otomatik hukuki kesinlik olarak belirlemez |
| Damga vergisi | Geçerli binde oran yazılır | Varsayılan oran kontrol edilebilir |
8. Sıkça Sorulan Sorular
Bu kademede ihbar süresi kaç gündür?
6 aydan az çalışan işçi için yasal ihbar süresi 2 hafta, yani 14 gündür. Araç bu kademede ihbar gününü 14 gün olarak kullanır.
6 ay dolmadan işten çıkarılan işçi ihbar tazminatı alabilir mi?
Haklı neden yoksa ve işçiye bildirim süresi kullandırılmadıysa ihbar tazminatı gündeme gelebilir. Deneme süresi, sözleşme türü ve fesih nedeni ayrıca kontrol edilmelidir.
İşçi 6 ay dolmadan haber vermeden ayrılırsa işveren talepte bulunabilir mi?
Evet. Haklı sebep olmadan ve bildirim süresine uymadan ayrılan işçi için işveren 14 günlük ihbar tazminatı talep edebilir.
Deneme süresinde 14 günlük ihbar hesabı uygulanır mı?
Geçerli deneme süresi içinde taraflar çoğu durumda bildirimsiz ve tazminatsız fesih yapabilir. Araç teorik hesabı gösterse bile deneme kaydı varsa sonuç değişebilir.
6 ay hesabında ay mı gün mü dikkate alınır?
Pratikte işe giriş ve fesih tarihleri üzerinden hizmet süresi gün olarak kontrol edilir. Eşik tarihlerde bir günlük fark ihbar kademesini değiştirebilir.
Giydirilmiş ücret bu kısa çalışma süresinde de kullanılır mı?
Evet. Yemek, yol veya düzenli prim gibi para ile ölçülebilir ve süreklilik gösteren menfaatler varsa brüt ücret tabanına eklenebilir.
Araç 6 ayın dolup dolmadığını hukuken kesin belirler mi?
Araç girilen hizmet süresine göre hesap yapar. İş sözleşmesi, deneme kaydı, SGK bildirimi, fesih bildirimi ve somut uyuşmazlık ayrıca değerlendirilmelidir.
Diğer Hesaplama Araçları
İlgili Hesaplama Araçları
- Yasal Faiz HesaplamaAnapara, faiz türü, faiz başlangıç tarihi ve hesaplama tarihine göre yasal faiz, temerrüt faizi ve sabit oranlı faiz tutarını hesaplayın.
- Netten Brüte ve Brütten Nete Maaş Hesaplama2026 güncel brüt asgari ücret, SGK kesintileri, gelir vergisi dilimleri ve asgari ücret istisnasıyla net-brüt maaş hesaplama aracı.